ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΣ

Το ΜΑΛΑΜΑ - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ (ΙΨΕ) διαθέτει εμπειρία στην αντιμετώπιση προβλημάτων που παρουσιάζονται σε παιδιά κι εφήβους. Διαθέτει την κατάλληλη επιστημονική κατάρτιση και κλινική εμπειρία, ώστε να προσφέρει αποτελεσματική διαχείριση τέτοιων δυσκολιών.


 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΕΝΟΥΡΗΣΗ

Η νυκτερινή ενούρηση σύμφωνα με το Αμερικάνικο σύστημα ταξινόμησης DSM-IV ορίζεται ως «μη ηθελημένη απώλεια ούρων κατά τη διάρκεια του νυκτερινού ύπνου, τουλάχιστον 2 φορές την εβδομάδα, σε παιδιά πάνω από 5 ετών όταν δεν προκαλείται από προβλήματα του κεντρικού νευρικού συστήματος ή από συνέπειες προκύπτουσες από τη χρήση ουσιών όπως διουρητικά

Το επίπεδο της σοβαρότητας είναι ένα διαμφισβητούμενο θέμα, με παιδιά να ποικίλουν στη συχνότητα των επεισοδίων. Μόνο μια μειοψηφία (2-15%) έχει ενουρητικό επεισόδιο κάθε βράδυ (Bower, Moore, Shepherd & Adams, 1996) ή περισσότερο από 2 φορές την εβδομάδα (Verhulst, Vander Lee, et al, 1985). Ωστόσο, τα περισσότερα παιδιά που βρέχουν το κρεβάτι τους, η συχνότητα που συμβαίνει το επεισόδιο δεν καλύπτεται από τα κριτήρια (Byrd, Weitzeman, Lanphear, 1996)  που θέτει το DSM-IV αλλά θεωρούνται ενουρητικά σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό σύστημα ταξινόμησης ICD-10 (Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, 1993) το οποίο απαιτεί συχνότητα 2 Χ/ μήνα (κάτω των 5 ετών) ή 1 Χ/ μήνα (πάνω από 7 ετών).

Η νυχτερινή ενούρηση έχει περιγραφεί ως η πιο επικρατούσα και χρόνια δυσκολία στα παιδικά προβλήματα (Collins, 1989). Συναντάται περισσότερο στα αγόρια κατά την παιδική ηλικία (7 ετών: 15-22% στα αγόρια και 7-15% στα κορίτσια). Η νυχτερινή ενούρηση μειώνεται με την ηλικία αν και ένα μικρό ποσοστό συνεχίζει να βρέχει το κρεβάτι ως έφηβοι ή νεαροί ενήλικες (1-2%).

Είναι λοιπόν κλινικά προστακτικό να υπάρξει θεραπευτική παρέμβαση, γιατί τα αποτελέσματα μιας τέτοιας διαταραχής μπορούν να είναι  πολύ-επίπεδα σοβαρά  .

Ψυχολογική Επίδραση

Ερευνητές όπως Van Tijen, Messer and Namdar (1998) βρήκαν ότι η νυχτερινή ενούρηση είναι η τρίτη πιο αγχώδης εμπειρία που ένα παιδί αντιμετωπίζει μετά το διαζύγιο και τους γονικούς καβγάδες.

Τα παιδιά με νυχτερινή ενούρηση βιώνουν απογοήτευση, χαμηλή αυτό-εκτίμηση, αίσθηση ανωριμότητας, ακόμα κι αν μερικές φορές εμφανίζονται να μην τους απασχολεί (χαρακτηριστικά έχει ονομαστεί «εξωτερική αδιαφορία»). Τα μεγαλύτερα παιδιά παρουσιάζουν μια τάση για κοινωνική απομόνωση.

Όπου εφαρμόστηκε θεραπευτική παρέμβαση υπήρξε βελτίωση στην ψυχολογική λειτουργία του παιδιού. Αυτό το γεγονός επιβεβαιώνεται από πολλές πανεπιστημιακές και κλινικές μελέτες, και επισημαίνει τη σπουδαιότητα της αναζήτησης βοήθειας για το πρόβλημα της ενούρησης.

Επίδραση στους Γονείς

Η πλειοψηφία των γονέων συχνά αγωνιά για την επίδραση της ενούρησης στα παιδιά τους (κοινωνικά και συναισθηματικά). Συνήθως αποδίδουν την ενούρηση σε εσωτερικούς, σταθερούς, και μη ελεγχόμενους παράγοντες. Κάτι τέτοιο οδηγεί στην αντίληψη ότι το παιδί τους κοιμάται πολύ βαθιά ώστε να ξυπνήσει εγκαίρως. Τέτοιοι γονείς χαρακτηριστικά προσπαθούν να βοηθήσουν το παιδί τους με το να το σηκώνουν την νύχτα και να μειώνουν τα υγρά που πίνει πριν τον ύπνο. Όμως μια τέτοια παρέμβαση όχι μόνο δε βοηθά αλλά διαιωνίζει το πρόβλημα.
 

ΦΟΒΙΕΣ / ΑΓΧΟΣ ΑΠΟΧΩΡΙΣΜΟΥ

Πολύ νεαρά παιδιά παρουσιάζουν ένα πολύ μεγάλο φόβο όταν απομακρύνονται από τους γονείς τους. Ίσως εκδηλώσουν συμπεριφορές που συνήθως συναντούνται σε νεώτερα στάδια ανάπτυξης όπως ενούρηση, πιπίλισμα δαχτύλου ή να μην μπορούν πια να κοιμηθούν μόνα τους στο κρεβάτι τους (φόβος σκοταδιού). Τέτοιες είδους φόβοι και αντιδράσεις που φανερώνονται ξαφνικά παραπέμπουν σε κάποια αρνητική τραυματική εμπειρία του παιδιού.

Άλλες φοβίες, όπως φοβίες για ζώα, κεραυνούς, δυνατούς θορύβους κλπ., συνήθως εμφανίζονται πριν από τα 7 χρόνια και στην πρώτη τους εκδήλωση δεν έχουν να κάνουν με κάποια τραυματική εμπειρία. Έχει μεγάλη σημασία οι χειρισμοί από τους γονείς στο να μην εκδηλωθεί ως πρόβλημα.  Αρκετά σημαντικό είναι  ότι οι ειδικές φοβίες στην παιδική ηλικία συμβαίνει συχνότατα να εξαφανίζονται χωρίς ψυχοθεραπευτική παρέμβαση.

Ο φόβος του αποχωρισμού θεωρείται ένα φυσιολογικό αναπτυξιακό φαινόμενο μεταξύ των ηλικιών 7 μηνών μέχρι 6 ετών. Αν σε μεγαλύτερες ηλικίες η φοβία του αποχωρισμού παραμείνει σε έντονο βαθμό ώστε το παιδί να μην μπορεί να λειτουργήσει στο σχολείο ή σε άλλες δραστηριότητες αποτελεί ένδειξη της διαταραχής άγχους του αποχωρισμού.
 

ΔΙΑΖΥΓΙΟ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙ

Οι συνέπειες ενός διαζυγίου για τα παιδιά μειώνονται εξαιρετικά όταν οι γονείς προσπαθήσουν να διατηρήσουν μια καλή σχέση μεταξύ τους με στόχο την καλύτερη επικοινωνία όσον αφορά τα παιδιά.

Προβλήματα φανερώνονται όταν το διαζύγιο έχει προκύψει με τρομερές εντάσεις μεταξύ του ζευγαριού και ακολουθούν συναισθήματα θυμού πικρίας, εκδίκησης ή όταν οι νέοι σύντροφοι των διαζευγμένων νιώθουν ανασφάλεια, ζήλια, διεκδικούν αποκλειστικότητα, κλπ., με τη σχέση των πρώην συντρόφων. Η συνύπαρξη ενός τέτοιου σχήματος κρύβει πολλές δυσκολίες, παγίδες, κινδύνους και ιδιαίτερα αρνητικές συνέπειες για τα παιδιά και τους εφήβους.

Απαιτείται ωριμότητα και υπευθυνότητα που τις περισσότερες φορές δεν τις διαθέτει ο καθένας. Τα προβλήματα δεν λύνονται με το να ρωτήσουμε μόνο τι είναι καλύτερο για τα παιδιά. Τα προβλήματα μπορούν μόνο να λυθούν κατανοώντας τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα όλων των μερών. Οι νέοι σύντροφοι χρειάζεται να νιώσουν σιγουριά και ασφάλεια για το καλύτερο των παιδιών. Αδιέξοδα, διαφωνίες και συγκρούσεις βλάπτουν όλους όσους συμμετέχουν σε ένα τέτοιο σχήμα, αλλά πολύ περισσότερο τα παιδιά.
 

ΒΙΑΙΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΠΑΙΔΙΩΝ/ΕΦΗΒΩΝ

Υπάρχουν αρκετές αιτίες επίμονης επιθετικής ή βίαιης συμπεριφοράς των παιδιών/εφήβων.

Σύνδρομα οφειλόμενα σε βιολογική αιτιολογία με επιθετική συμπεριφορά είναι:

·          Διαταραχή Διαγωγής (και/ή Υπερκινητική-Διασπαστική συμπεριφορά ή   Εναντιωματική προκλητική Διαταραχή)

·          Διπολική Διαταραχή

·          Χρήση Ναρκωτικών και Αλκοόλ

Η πλειονότητα των ερευνητικών δεδομένων καταδεικνύει ότι η φαρμακοθεραπεία σε αυτές τις περιπτώσεις έχει αποδεχτεί θετική αλλά μακροπρόθεσμα η πλειονότητα των ειδικών ισχυρίζεται ότι η χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής θα πρέπει να συνοδεύεται οπωσδήποτε και από παρέμβαση Ψυχοθεραπευτικών Μεθόδων.

Πρόσφατη έρευνα (μετα-ανάλυση) συνέλεξε 63 έρευνες από το 1971 έως το 1995 και κατέληξε ότι η Μέθοδος Τροποποίησης της Συμπεριφοράς για την αντιμετώπιση της Διαταραχής Ελλειμματικής Προσοχής – Υπερκινητικής Συμπεριφοράς είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική.

Επεκτείνοντας, η Γνωσιακή–Συμπεριφορική Θεραπεία συμπεριλαμβάνει στην θεραπευτική παρέμβαση και το περιβάλλον αυτών των παιδιών/εφήβων, όπου προσφέρει λειτουργικές σχέσεις και μια περισσότερο ισορροπημένη και λιγότερο αγχώδη καθημερινότητα για την οικογένεια.
 

ΠΩΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΑΝΤΙΔΡΟΥΝ ΣΕ ΜΙΑ ΤΡΑΥΜΑΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΙΕΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

Οι τυπικές αντιδράσεις και οι ψυχολογικές συνέπειες κατά την παιδική ηλικία ακολουθούν μια πορεία όπως, αντιδράσεις σε οποιαδήποτε τραυματική εμπειρία ίσως εμφανιστεί άμεσα μετά το τραυματικό γεγονός ή μέρες ή ακόμα και εβδομάδες αργότερα. Εξαρτάται από την προσωπικότητα του ατόμου και επίσης από την ηλικία του παιδιού.

Ίσως εκδηλώσουν συμπεριφορές από νεώτερα στάδια ανάπτυξης όπως ενούρηση, πιπίλισμα δαχτύλου ή να μην μπορούν πια να κοιμηθούν μόνα τους στο κρεβάτι τους (φόβος σκοταδιού). Οποιαδήποτε αλλαγή στην κοινωνική τους συναλλαγή προς τους συγγενείς ή προς το σχολείο με απόσυρση και αλλαγή στην λειτουργία προσοχής και συγκέντρωσης με επιπρόσθετα προβλήματα ύπνου, εφιάλτες οφείλονται στην τραυματική εμπειρία. Κάποια όμως παιδιά παραπονούνται πάρα πολύ συχνά για σωματικές ενοχλήσεις όπως δυνατούς πονοκεφάλους, και ενοχλήσεις στην κοιλιά.

Μεγαλύτερα παιδιά, ιδιαίτερα έφηβοι περιγράφουν ότι τους έρχονται ξαφνικά εικόνες από την τραυματική εμπειρία. Μερικοί από αυτούς προσπαθούν να αυτό-ιαθούν με χρήση αλκοόλ ή ναρκωτικών.

Πολλά παιδιά ή έφηβοι φοβούνται να μιλήσουν για την τραυματική εμπειρία ιδιαίτερα αν έχουν πάρει μέρος πολύ κοντινοί συγγενείς. Μερικά αισθάνονται εξαιρετικά ένοχα (εξαρτάται από τον τύπο της τραυματικής εμπειρίας) για την αποτυχία τους στο να εμποδίσουν το γεγονός που βιώσανε.
 

ΔΙΑΣΠΑΣΗ  ΠΡΟΣΟΧΗΣ - ΥΠΕΡΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ

Παιδιά με υπερκινητικότητα δείχνουν να υστερούν σε τέσσερις περιοχές: παρόρμηση, διέγερση, έντονη και χρονικά επίμονη φυσική κίνηση, και δυσκολία στη διατήρηση της προσοχής. Για διαγνωστικούς λόγους, τα συμπτώματα αυτά πρέπει να είναι παρόντα πριν την ηλικία των έξι-επτά ετών. Είναι πιθανόν το παιδί να ήταν υπερκινητικό σαν μωρό αλλά, συχνότερα, τα προβλήματα γίνονται εμφανή με το που αρχίζει να περπατά το μωρό. 

Είναι σημαντικό να τονιστεί πως μερικά παιδιά μπορεί να παρουσιάζουν μόνο ελλειμματική προσοχή. Τα παιδιά αυτά δείχνουν ντροπαλά, μη δημοφιλή και είναι κοινωνικά απομονωμένα. Άλλα παιδιά δείχνουν να έχουν ελλειμματική προσοχή σε συνδυασμό με υπερκινητικότητα. Στην περίπτωση αυτή εκτός των άλλων τα παιδιά έχουν προβλήματα επιθετικότητας και επικοινωνίας. Ωστόσο, και στις δύο περιπτώσεις τα παιδιά έχουν μαθησιακά προβλήματα, χαμηλή αυτό-εκτίμηση και ασταθή διάθεση.

Έρευνες έχουν δείξει πως ένα ποσοστό 3-5% των παιδιών έχουν προβλήματα που ξεκινούν από Υπερκινητικότητα. Η διαταραχή συναντάται περισσότερο, μέχρι και τέσσερεις φορές, στα αγόρια παρά στα κορίτσια. 
 

ΔΥΣΛΕΞΙΑ / ΔΥΣΓΡΑΦΙΑ / ΑΛΛΕΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ

Οι Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες (ΕΜΔ) θα μπορούσαν να ορισθούν ως:

«Μια απρόσμενη και ανεξήγητη κατάσταση, που συμβαίνει σ’ ένα παιδί μέσου όρου ή ανωτέρου επιπέδου εξυπνάδας, και χαρακτηρίζεται από μία σημαντική καθυστέρηση σε μία ή περισσότερες περιοχές μάθησης.» Συχνά ακούγονται όροι που αφορούν ειδικές μαθησιακές δυσκολίες όπως, Δυσλεξία (dyslexia), Δυσγραφία (dysgraphia) και άλλοι.   

Συχνότητα των ΕΜΔ

1.  Αφορά περίπου το 10% των παιδιών

2.  Απ’ αυτά το 2% σοβαρότατες περιπτώσεις

3.  Τ’ αγόρια είναι 300% πιθανότερο να έχουν ΕΜΔ

4.  Δε σχετίζεται με το κοινωνικό-οικονομικό επίπεδο

 

Οι συχνότερες ΕΜΔ αφορούν τις περιοχές μάθησης στα:

·          Ανάγνωση

·          Γλώσσα

·          Προσοχή

·          Κινητικό συγχρονισμό

… σε αναλογικά ίσο καταμερισμό.
 

Ο όρος ΕΜΔ δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για κάθε παιδί που δεν τα πηγαίνει καλά στο σχολείο ή που συμπεριφέρεται άσχημα

Για το πρόβλημα δεν φταίει

·          Ο δάσκαλος

·          Ο γονιός

·          Το παιδί
 

ΕΜΔ: Περιοχές Μάθησης που Αφορούν

1η  Ομάδα

2η  Ομάδα

Ανάγνωση Οργάνωση
Γραφή Επιμονή
Αριθμητική Αυτό-Έλεγχο
Γλώσσα Κοινωνικότητα

ΕΜΔ: Τι Είναι «Σημαντική Καθυστέρηση»

Το παιδί πρέπει να έχει δυσκολίες που δεν είναι απλά μέρος μιας φυσιολογικής διαφοροποίησης, αλλά να είναι αρκετά κάτω από το μέσο όρο.

Άλλες Αιτίες Δυσκολίας που Αφαιρούνται

Οι ειδικές μαθησιακές δυσκολίες θα πρέπει να ονομάζονται «ιδιοπαθείς». Δηλαδή η αιτία τους δεν είναι γνωστή επακριβώς.

Η διάγνωση των ΕΜΔ είναι μέρος μιας διαδικασίας ατόπου επαγωγής. Ο όρος δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί έως άλλες αναγνωρίσιμες αιτίες χαμηλής σχολικής επίδοσης εξαιρεθούν.

Αυτές οι άλλες αιτίες μπορεί να περιλαμβάνουν:

·          Αισθητηριακές βλάβες (όραση, ακοή)

·          Κινητικές βλάβες (μυϊκή δυστροφία)

·          Περιβαλλοντικό μειονέκτημα (συχνές απουσίες, φτωχή διδασκαλία, κοινωνική πραγματικότητα)

·          Κλινικές συναισθηματικές ανωμαλίες
 

Θεωρίες Αιτίων ΕΜΔ

·          Γενετικοί Παράγοντες

·          Περιβαλλοντικοί    »

·          Εγκεφαλικοί           »

·          Ημισφαιρίων          »

·          Προώθησης κι Επεξεργασίας Πληροφοριών
 

Ηλικία Διάγνωσης

1.           Όταν το παιδί είναι στο σχολείο

2.           Όταν αρχίσει απαιτητική σχολική  εργασία

3.           Από την ηλικία των οκτώ ετών;
 

Προσοχή:

ΣΕΒΑΣΜΟ στη διαφορετικότητα 

·          ωριμότητας

·          ικανότητας

·          ταλέντου

·          κοινωνικού στίγματος

 

Γιατί Τώρα το Ενδιαφέρον για ΕΜΔ;

·          Η μεγάλη σημασία των ακαδημαϊκών προσόντων για εργασία

·          Τα περισσότερα παιδιά φοιτούν σε σχολεία και οι γονείς δίνουν σημασία

·          Ξεπερνώντας σοβαρά νοσήματα μ’ εμβολιασμούς, μπορούμε να ασχοληθούμε και με ηπιότερες μορφές προβλημάτων

·          Η διαπίστωση πως κάποια από τα συναισθηματικά προβλήματα των ενηλίκων σχετίζονται με προβλήματα μαθησιακών δυσκολιών από την εποχή του σχολείου (π.χ. αυτό-εκτίμηση, …)

·          Παιδιά με ΕΜΔ δεν είναι απλά τεμπέλικα, αλλά έχουν προβλήματα βιολογικής αιτίας, των οποίων η «θεραπεία» χρειάζεται μεθοδολογία 

 

Το Όφελος της Αναγνώρισης ΕΜΔ

Ικανοποίηση για το γονέα πως το πρόβλημα του παιδιού τους είναι

·          μια αναγνωρίσιμη ενότητα

·          ένα πρόβλημα ανάμεσα σε άλλα καλά του παιδιού τους

·          το παιδί τους δεν είναι απλά τεμπέλης ή «κακό» παιδί

·          γνώση για την ΕΜΔ

·          καλύτερη διαχείριση της ΕΜΔ

 

   ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΓΙΑ ΕΜΔ

·          Φαίνεται εξυπνότερος απ’ ότι η προφορική ή γραπτή του εργασία δείχνει

·          Δυσκολία στην αρπαγή βασικών ιδεών στην ανάγνωση, γραφή και αριθμητική

·          Φτωχές ικανότητες στην έκφραση και συζήτηση

·          Δυσκολία στις οδηγίες

·          Μικρή διάρκεια προσοχής

·          Εύκολη απόσπαση προσοχής

·          Συναισθηματικές δυσκολίες

 

Το ΜΑΛΑΜΑ - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ (ΙΨΕ) διαθέτει στελέχη με εμπειρία στον τομέα αυτό, την κατάλληλη επιστημονική κατάρτιση, καθώς και τις επιστημονικές και ερευνητικές συνεργασίες προκειμένου να προσφέρει υψηλού επιπέδου διαχείριση προβλημάτων σε παιδιά, εφήβους και τις οικογένειές τους.

 


 Λεωφόρος
Μεσογείων 233 - Νέο Ψυχικό - 154 51 - Τηλ/Φαξ:210 6742 889 -e-mail: contact@ipse.gr

 


   Created.and.hosted.by. :.. XTCSOFT...www.xtcsoft.gr